Paletyzacja – co to jest?

U podstaw sprawnie działającego łańcucha dostaw – odpowiadającego za bezpieczny transport, optymalne wykorzystanie magazynu oraz szybki przeładunek – stoi paletyzacja. Co to za proces, jakie są jego teoretyczne założenia i dlaczego standaryzacja ładunków zdominowała współczesną logistykę? Wyjaśniamy najważniejsze pojęcia.

Paletyzacja – co to za proces?

Najprostsza definicja paletyzacji określa ją jako proces układania pojedynczych opakowań zbiorczych (takich jak kartony, skrzynie, worki czy pojemniki) na palecie w ściśle określony, powtarzalny sposób, w celu utworzenia jednolitej, stabilnej jednostki ładunkowej. Utworzona w ten sposób jednostka umożliwia mechaniczny załadunek, rozładunek oraz magazynowanie towarów przy użyciu wózków widłowych lub paletowych.

Do podstawowych nośników używanych w tym procesie należą standaryzowane palety drewniane, z tworzywa sztucznego lub metalu, z których najpopularniejszą w Europie jest paleta EUR (EPAL) o wymiarach 1200 x 800 mm.

Zamiast przemieszczać i przeładowywać dziesiątki pojedynczych paczek, operuje się jednym większym ładunkiem o standardowych wymiarach. Podstawowym celem tego procesu jest:

Maksymalizacja wykorzystania przestrzeni ładunkowej w magazynach oraz środkach transportu (naczepy, kontenery).
Zabezpieczenie towaru przed uszkodzeniami mechanicznymi w trakcie przesunięć i transportu.
Ułatwienie prac przeładunkowych przy użyciu wózków widłowych oraz paletowych.

Sposoby paletyzacji

W zależności od skali przedsiębiorstwa oraz wolumenu produkcyjnego, proces ten może być realizowany na różne sposoby:

Paletyzacja ręczna – wykonywana bezpośrednio przez pracowników. Stosowana głównie w mniejszych zakładach lub przy nietypowych, nieregularnych ładunkach.
Paletyzacja półautomatyczna – pracownik układa towar, natomiast proces owijania i zabezpieczania odbywa się przy użyciu maszyn (np. owijarek stacjonarnych).
Paletyzacja automatyczna: W pełni zautomatyzowany proces realizowany przez zaawansowane systemy paletyzacji. W takich układach kluczową rolę odgrywa paletyzator. Co to za urządzenie? To to stacjonarna maszyna lub robot przemysłowy (np. robot przegubowy) przeznaczony do automatycznego pobierania towaru z przenośnika i układania go na palecie według zaprogramowanego wzoru (tzw. mozaiki).

Paletyzacja robotem czy ręczna? Porównanie rozwiązań

Jak przebiega proces paletyzacji ładunków?

Paletyzacja wymaga uwzględnienia norm technicznych oraz zasad fizyki związanych z rozkładem masy. Prawidłowo uformowana paleta musi być stabilna i bezpieczna.

Dobór odpowiedniego nośnika: Najpopularniejszym standardem w Europie jest europaleta (EPAL) o wymiarach 1200 x 800 mm, choć stosuje się również palety przemysłowe (1200 x 1000 mm) czy nośniki z tworzyw sztucznych.
Układanie towaru: Opakowania układa się warstwowo, często „na zakładkę” (podobnie jak cegły w murze), co zapobiega rozsuwaniu się ładunku. Towar nie powinien wystawać poza krawędzie palety.
Zabezpieczenie jednostki: Gotowy stos jest stabilizowany przy użyciu folii stretch, folii termokurczliwej, taśm spinających (polipropylenowych lub stalowych) bądź kątowników tekturowych chroniących krawędzie.

Paletyzacja w Goodloading

Przed fizycznym formowaniem ładunku w magazynie układ opakowań może zostać zaprojektowany w oprogramowaniu do optymalizacji przestrzeni. W aplikacji Goodloading możliwa jest paletyzacja, czyli cyfrowe układanie towaru na paletach. Narzędzie pozwala na zdefiniowanie wymiarów pakunków oraz gabarytów palety, a następnie wygenerowanie trójwymiarowego schematu rozmieszczenia ładunku. Więcej o funkcji paletyzacji w Goodloading przeczytasz tutaj.